{"id":72,"date":"2023-09-27T13:31:41","date_gmt":"2023-09-27T11:31:41","guid":{"rendered":"https:\/\/vlmk.pl\/?p=72"},"modified":"2023-09-27T13:31:42","modified_gmt":"2023-09-27T11:31:42","slug":"nowe-wynagrodzenie-autora-za-nowe-pola-eksploatacji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vlmk.pl\/?p=72","title":{"rendered":"Nowe wynagrodzenie autora, za nowe pola eksploatacji"},"content":{"rendered":"\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 specjalist\u00f3w z tzw. bran\u017cy kreatywnej w procesie negocjowania lub zawierania um\u00f3w dotycz\u0105cych udzielenia licencji b\u0105d\u017a te\u017c przeniesienia autorskich praw maj\u0105tkowych do utworu, z pewno\u015bci\u0105 spotka\u0142a si\u0119 z okre\u015bleniem \u201epole eksploatacji\u201d. Poj\u0119cie to ma niebagatelne znaczenie zw\u0142aszcza dla podmiot\u00f3w, kt\u00f3re w efekcie swojej kreatywnej pracy tworz\u0105 utwory w rozumieniu art. 1 ust 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej jako \u201eustawa o prawach autorskich) definiowane jako: \u201e<em>ka\u017cdy przejaw dzia\u0142alno\u015bci tw\u00f3rczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezale\u017cnie od warto\u015bci, przeznaczenia i sposobu wyra\u017cenia<\/em>\u201d ale tak\u017ce dla podmiot\u00f3w, kt\u00f3re nabywaj\u0105 autorskie prawa maj\u0105tkowe do utwor\u00f3w lub staj\u0105 si\u0119 licencjobiorcami. Tytu\u0142em przyk\u0142adu jako utw\u00f3r mo\u017cna wskaza\u0107 <strong>program komputerowy, utw\u00f3r audiowizualny, fotograficzny, literacki czy te\u017c plastyczny<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Definiuj\u0105c poj\u0119cie pola eksploatacji utworu nale\u017ca\u0142oby wskaza\u0107, i\u017c jest to swego rodzaju ustalony przez strony spos\u00f3b korzystania z utworu i rozporz\u0105dzania nim. Szczeg\u00f3\u0142owo stanowi o tym art. 50 ustawy o prawach autorskich w my\u015bl, kt\u00f3rego \u201e<em>Odr\u0119bne pola eksploatacji stanowi\u0105 w szczeg\u00f3lno\u015bci:<\/em><\/p>\n\n\n\n<ol>\n<li><em>w zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu \u2013 wytwarzanie okre\u015blon\u0105 technik\u0105 egzemplarzy utworu, w tym technik\u0105 drukarsk\u0105, reprograficzn\u0105, zapisu magnetycznego oraz technik\u0105 cyfrow\u0105;<\/em><\/li>\n\n\n\n<li><em>w zakresie obrotu orygina\u0142em albo egzemplarzami, na kt\u00f3rych utw\u00f3r utrwalono \u2013 wprowadzanie do obrotu, u\u017cyczenie lub najem orygina\u0142u albo egzemplarzy;<\/em><\/li>\n\n\n\n<li><em>w zakresie rozpowszechniania utworu w spos\u00f3b inny ni\u017c okre\u015blony w pkt 2 \u2013 publiczne wykonanie, wystawienie, wy\u015bwietlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a tak\u017ce publiczne udost\u0119pnianie utworu w taki spos\u00f3b, aby ka\u017cdy m\u00f3g\u0142 mie\u0107 do niego dost\u0119p w miejscu i w czasie przez siebie wybranym<\/em>\u201d.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Precyzyjne okre\u015blenie p\u00f3l eksploatacji, na jakich wykorzystywany b\u0119dzie dany utw\u00f3r ma dla tw\u00f3rcy niebagatelne znaczenie w aspekcie ekonomicznym chocia\u017cby w kontek\u015bcie <strong>negocjacji wynagrodzenia<\/strong> wynikaj\u0105cego z um\u00f3w dotycz\u0105cych udzielenia licencji b\u0105d\u017a te\u017c przeniesienia autorskich praw maj\u0105tkowych do utworu.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym miejscu nale\u017cy odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do art. 41 ust. 2 ustawy o prawach autorskich w my\u015bl kt\u00f3rego: \u201e<em>Umowa o przeniesienie autorskich praw maj\u0105tkowych lub umowa o korzystanie z utworu, zwana dalej &#8220;licencj\u0105&#8221;, obejmuje pola eksploatacji wyra\u017anie w niej wymienione.<\/em> Z kolei zgodnie z art. 45 w\/w ustawy: \u201e<em>Je\u017celi umowa nie stanowi inaczej, tw\u00f3rcy przys\u0142uguje <strong>odr\u0119bne wynagrodzenie<\/strong> za korzystanie z utworu na ka\u017cdym odr\u0119bnym polu eksploatacji<\/em>\u201d. Wskazany przepis stanowi przejaw szczeg\u00f3lnej ochrony interes\u00f3w maj\u0105tkowych tw\u00f3rcy i jest zwi\u0105zany z art. 41 ust. 4 ustawy o prawach autorskich w my\u015bl kt\u00f3rego: \u201e<em>Umowa mo\u017ce dotyczy\u0107 tylko p\u00f3l eksploatacji, kt\u00f3re s\u0105 znane w chwili jej zawarcia<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Maj\u0105c na uwadze niezwykle dynamiczne tempo rozwoju technologicznego \u2013 b\u0119d\u0105c tw\u00f3rc\u0105 \u2013 warto mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, i\u017c wprowadzenie do um\u00f3w przenosz\u0105cych autorskie prawa maj\u0105tkowe lub um\u00f3w licencyjnych klauzuli, na podstawie kt\u00f3rej autor utworu przenosi autorskie prawa maj\u0105tkowe lub udziela licencji na polach eksploatacji dotychczas nieznanych, mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 <strong>bezskuteczne<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Powy\u017csze stanowisko potwierdza wyrok S\u0105du Najwy\u017cszego z dnia 8 listopada 2000 r. sygn. akt V CKN 693\/00, w kt\u00f3rym przyj\u0119to nast\u0119puj\u0105ce zapatrywanie: \u201e<em>Zgodnie z art. 41 ust. 4 ustawy z 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych umowa przenosz\u0105ca autorskie prawa maj\u0105tkowe mo\u017ce dotyczy\u0107 tylko p\u00f3l eksploatacji znanych w chwili jej zawarcia. Przepis ten wy\u0142\u0105cza mo\u017cliwo\u015b\u0107 generalnego przeniesienia przez tw\u00f3rc\u0119 dzie\u0142a b\u0119d\u0105cego przedmiotem umowy prawa do wykorzystania p\u00f3l eksploatacji, kt\u00f3re powstan\u0105 dopiero w przysz\u0142o\u015bci. (\u2026) Zrzeczenie si\u0119, w ramach umowy odp\u0142atnej, uprawnie\u0144, kt\u00f3rych warto\u015b\u0107 jest niemo\u017cliwa do oszacowania nawet w przybli\u017ceniu, nale\u017cy uzna\u0107 za sprzeczne z dobrymi obyczajami. Obyczaje te wymagaj\u0105 bowiem, aby autor, przenosz\u0105c autorskie prawa maj\u0105tkowe, uzyska\u0142 w zamian stosowne \u015bwiadczenie ze strony kontrahenta. Uzyskanie takiego \u015bwiadczenia jest wysoce w\u0105tpliwe, gdy chodzi o nieznane w chwili zawierania umowy pola eksploatacji dzie\u0142a (mo\u017cliwo\u015b\u0107 przeniesienia na no\u015bniki jeszcze nie istniej\u0105ce)<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Maj\u0105c na uwadze powy\u017csze, zar\u00f3wno z perspektywy tw\u00f3rcy jak i podmiotu, kt\u00f3ry nabywa prawa autorskie lub licencjobiorcy, warto mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 i zabezpieczy\u0107 si\u0119 zawieraj\u0105c stosowny zapis w umowie dotycz\u0105cej udzielenia licencji b\u0105d\u017a te\u017c przeniesienia autorskich praw maj\u0105tkowych do utworu, zgodnie z kt\u00f3rym w przypadku pojawienia si\u0119 nowego pola eksploatacji, wykorzystanie utworu na tym polu mo\u017cliwe b\u0119dzie po renegocjowaniu umowy, w szczeg\u00f3lno\u015bci tak\u017ce w zakresie <strong>wynagrodzenia za nowe pole eksploatacji<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Bior\u0105c pod uwag\u0119, i\u017c kwestie prawid\u0142owego oznaczenia w umowach prawno\u2013autorskich p\u00f3l eksploatacji przysparzaj\u0105 wiele trudno\u015bci, celem ochrony w\u0142asnego interesu warto w tym zakresie skorzysta\u0107 z pomocy prawnika specjalizuj\u0105cego si\u0119 w problematyce ochrony praw autorskich.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 specjalist\u00f3w z tzw. bran\u017cy kreatywnej w procesie negocjowania lub zawierania um\u00f3w dotycz\u0105cych udzielenia licencji b\u0105d\u017a te\u017c przeniesienia autorskich praw maj\u0105tkowych do utworu, z pewno\u015bci\u0105 spotka\u0142a si\u0119 z okre\u015bleniem \u201epole eksploatacji\u201d. Poj\u0119cie to ma niebagatelne znaczenie zw\u0142aszcza dla podmiot\u00f3w, kt\u00f3re w efekcie swojej kreatywnej pracy tworz\u0105 utwory w rozumieniu art. 1 ust 1 ustawy z &#8230; <a title=\"Nowe wynagrodzenie autora, za nowe pola eksploatacji\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/vlmk.pl\/?p=72\" aria-label=\"Read more about Nowe wynagrodzenie autora, za nowe pola eksploatacji\">Read more<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":73,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72"}],"collection":[{"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=72"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72\/revisions\/74"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/73"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=72"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=72"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vlmk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=72"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}